Narodni muzej

image_pdfimage_print

ISTORIJAT MUZEJA

NarodniMuzej

Odlukom bana Moravske banovine 1932. godine osniva se Banovinska arheološka komisija pri prosvetnom odeljenju i postavlja referent za arheologiju i čuvanje starina.

Tokom leta iste godine vršena su intenzivna arheološka istraživanja u Nišu, Jagodin mali, na Medijani i Gornjoj Vrežini, gde su otkriveni predmeti muzejskog karaktera. Ova istraživanja i sakupljeni brojni vredni predmeti doprineli su bržem rešavanju smeštaja Muzeja i početku njegove delatnosti. Krajem oktobra 1932. godine, Banovinska uprava dozvolila je “za sada jednu sobu za smeštaj muzeja” u prostorijama Banovine (sala zgrade Univerziteta).

Zahvaljujući aktivnosti Muzejskog društva (osnivačka skupština održana 12. marta 1933. godine), obezbeđen je novi muzejski prostor u zgradi Učiteljskog doma. Muzeju su dodeljene dve prostorije i 1. maja 1933. godine Muzej je bio otvoren za posetioce. Muzejska postavka sastojala se od tri zbirke: antičke, sa kamenim spomenicima, reljefima, keramikom, nakitom i novcem; zbirke oružja sa “sabljom Sulejmana Veličanstvenog” i zastavom Koleta Rašića; zbirke fotografija i umetničkih slika sa “nekoliko crteža Šoamovića”.

Iste godine ponovo je postavljen problem proširenja smeštajnog prostora Muzeja, jer je prilikom letnjih arheoloških istraživanja u Jagodin mali, Medijani i Humskoj čuki otkriveno mnoštvo novih muzejskih predmeta. Istovremeno, sakupljeni su brojni predmeti, kao pokloni građana, koji su predstavljali osnovu buduće etnografske zbirke. Prvog avgusta 1933. godine muzej dobija kuću Hristodulovih. Useljenjem u novu zgradu, zvanično je otvoren 22. oktobra 1933. godine kao Istorijsko-etnografski muzej grada Niša. Materijal je svrstan u sedam zbirki: praistorijska, antička (najveća i najvrednija), srednjevekovna, numizmatička sa preko 8000 komada novca, zbirka umetničkih slika, etnografska i zbirka oružja.

NarodniMuzej

Blistava i rezultatima najbrojnija etapa delatnosti Muzeja u Nišu prekinuta je fašističkom okupacijom 1941 .godine, a uništena bombardovanjem 2. septembra 1944. godine. Tada su muzejske zbirke prepolovljene, a brojni muzejski predmeti uništeni.

Posle rata, Narodni odbor opštine Niš obnovio je Muzej pod imenom Narodni muzej. Počinje se sa radom na sređivanju muzejskih zbirki i njihovom uvećanju putem poklona, otkupa i istraživanjem. Muzej tada dobija zgradu u ulici Dimitrija Dimitrijevića 7. Godine 1950., Muzej se preseljava u nove prostorije, u zgradi u ulici Gen. Milojka Lešjanina 14 je stalna postavka NOB-a, koja je kasnije preseljena u Logor na Crvenom krstu, a u zgradi bivše banke, u ulici Nikole Pašića 59 je stalna arheološka postavka. Na dan petnaestogodišnjice proboja logora, 12.februar 1967.godine, svečano je otvoren Spomen muzej 12.februar.

Narodni muzej u Nišu i danas radi u pomenutim objektima. U svojim fondovima ima 40.000 predmeta iz sledećih oblasti: arheologije, numizmatike i epigrafike, etnologije, istorije, istorije umetnosti i spomen sobe Stevana Sremca i Branka Miljkovića. U njegovom sastavu su i konzervatorske radionice, fotolaboratorija i biblioteka sa preko 10.000 naslova.